Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ), HÜRSAT uydu ailesinin ilk üyesi HÜRSAT-1'i 2027'nin ortalarında fırlatmayı planlıyor. TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu'nun 77. Uluslararası Uzay Kongresi sırasında verdiği bilgilere göre optik görev yapacak uydu, bir metrenin altında görüntü çözünürlüğü hedefiyle alçak Dünya yörüngesinde çalışacak.
Programın ikinci uydusu HÜRSAT-2 için TUSAŞ ile ROKETSAN arasında proje sözleşmesi imzalandı. HÜRSAT-2'nin, ROKETSAN tarafından geliştirilen ŞİMŞEK-1 roketiyle 2028-2029 döneminde fırlatılması planlanıyor. Takvimler şirketlerin açıkladığı hedefleri ifade ediyor; fırlatma tarihleri teknik hazırlıklar ve görev planlamasına bağlı olarak değişebilir.
Takım uydu yaklaşımı
HÜRSAT platformu, farklı görev yüklerinin ortak bir altyapı üzerinde kullanılabilmesini amaçlayan modüler bir tasarımla geliştiriliyor. Demiroğlu, uyduların alçak Dünya yörüngesinde takım halinde çalışmasının planlandığını ve farklı görev yükleriyle çeşitli alanlara hizmet verebilecek biçimde yapılandırılabileceğini söyledi.
HÜRSAT-1 ile HÜRSAT-2 arasındaki temel farkların görev yükleri ve fırlatma mekanizmalarında ortaya çıkacağı belirtiliyor. Buna karşılık aynı platformun ve tekrar kullanılabilen alt sistemlerin büyük ölçüde korunması hedefleniyor. Bu yaklaşım, üretim süreçlerinin hızlandırılması ve maliyetlerin kontrol edilmesi açısından programın temel unsurlarından biri olarak sunuluyor.
HÜRSAT-1 için açıklanan metre altı optik çözünürlük hedefi, uydunun yeryüzü görüntüleme görevine odaklanacağını gösteriyor. Güneş eş zamanlı yörünge hedefi de farklı geçişlerde benzer aydınlatma koşulları altında görüntü elde edilmesini amaçlıyor. Programın modüler yapısı ise aynı uydu gövdesinin farklı görev ihtiyaçlarına uyarlanabilmesine dayanıyor.
HÜRSAT-2 için TUSAŞ-ROKETSAN iş birliği
İki şirket, HÜRSAT-2 proje sözleşmesini Antalya'da düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi kapsamında imzaladı. Anlaşma, uydu platformunu geliştiren TUSAŞ ile fırlatma sistemi üzerinde çalışan ROKETSAN'ın aynı programda buluşmasını sağlıyor.
Planlandığı şekilde ilerlemesi halinde HÜRSAT-2, yerli olarak geliştirilen bir uydunun yerli bir roketle fırlatılması hedefini taşıyacak. Ancak bu aşama için verilen 2028-2029 aralığı kesinleşmiş bir fırlatma günü değil; mevcut program hedefi niteliğinde.
Kongre, Uluslararası Uzay Federasyonu tarafından Antalya'da düzenlendi. Etkinliğe Türkiye Uzay Ajansı ile SAHA İstanbul ev sahipliği yaptı. HÜRSAT sözleşmesi ve şirket açıklamaları, Türkiye'nin uydu platformu geliştirme kapasitesi ile fırlatma sistemi çalışmalarını aynı gündemde buluşturdu.
Seri üretim ve ihracat hedefi
TUSAŞ, HÜRSAT'ı seri üretilebilen bir uydu ailesi olarak konumlandırıyor. Modüler yapı sayesinde farklı kullanıcı ihtiyaçlarına göre görev yüklerinin değiştirilmesi ve ortak alt sistemlerin birden fazla uyduda kullanılması planlanıyor. Şirket, üretim hızını artırıp maliyetleri düşürerek platformu Türkiye'nin yanı sıra uluslararası müşterilere de sunmayı hedefliyor.
HÜRSAT çalışmalarında TUSAŞ'ın Uzay Sistemleri Entegrasyon ve Test Merkezi'nin de rol alacağı belirtiliyor. Merkezde uyduların fırlatma ve yörünge koşullarında karşılaşacağı sıcaklık, yük ve titreşim gibi etkiler için testler yapılabiliyor. Demiroğlu ayrıca ASELSAN ve TÜBİTAK UZAY ile yürütülen iş birliklerinin ekosistemin parçası olduğunu vurguladı.
Seri üretim hedefi, tek bir uydudan ziyade ortak altyapıya sahip bir ailenin oluşturulmasına dayanıyor. TUSAŞ'ın yaklaşımında maliyet etkin üretim, farklı görev yükleri ve ihracat potansiyeli birlikte ele alınıyor. Bu nedenle HÜRSAT-1'in fırlatılması yalnızca ilk uydunun göreve başlaması değil, tasarlanan üretim modelinin de önemli bir testi olacak.
Programın kısa vadeli eşiği HÜRSAT-1'in 2027 ortası için açıklanan fırlatma hedefi olacak. Sonraki adımda HÜRSAT-2'nin ŞİMŞEK-1 ile fırlatılması, uydu üretimi ile yörüngeye erişim kapasitesini aynı takvimde buluşturmayı amaçlıyor. Açıklanan teknik hedefler güçlü bir yol haritası ortaya koysa da sonuç, geliştirme, test ve fırlatma hazırlıklarının tamamlanmasına bağlı olacak.
Bu nedenle açıklanan tarihler, programın ilerlemesini izlemek için temel kilometre taşları olarak değerlendirilecek; nihai sonuçlar görev hazırlıklarının tamamlanmasıyla netleşecek.
