Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), Milli Akıllı Sayaç Sistemi (MASS) kapsamında elektrik dağıtımındaki dijital dönüşüm için yeni hedeflerini açıkladı. EPDK Başkanı Mustafa Yılmaz’ın 26 Ekim 2026’da verdiği bilgilere göre, 2027 sonuna kadar yaklaşık 2,7 milyon Akıllı Sayaç PRO kurulması ve iki yıllık süreçte yaklaşık 7 milyon abonenin sayacının uzaktan okuma kapsamına alınması planlanıyor. Açıklanan rakamlar tamamlanmış kurulumları değil, gelecek döneme ilişkin hedefleri ifade ediyor.
Dönüşüm 1 Mart’ta başladı
Yılmaz, MASS kapsamında geliştirilen sayaçlarla dönüşümün 1 Mart 2026 itibarıyla başladığını söyledi. Eylül sonuna kadar 4 milyon Akıllı Sayaç EKO ile 70 bin Akıllı Sayaç PRO’nun kurulumunun tamamlandığını aktardı. EPDK’nın yaklaşımında temel ilkenin, mümkün olan en düşük maliyetle mümkün olan en fazla sayacı yeni sisteme dahil etmek olduğu belirtildi.
Yeni takvimde 2027 sonuna kadar yaklaşık 2,7 milyon PRO modelinin kurulması öngörülüyor. Bu kurulumların EKO modelleriyle birlikte çalışmasıyla yaklaşık 7 milyon abonenin tüketim ölçümlerinin uzaktan okunabilir hale gelmesi hedefleniyor. Dolayısıyla açıklamadaki 7 milyon sayısı, yalnızca kurulacak yeni PRO sayaçların adedi değil; sistemin erişmesi planlanan toplam abone ölçeğini gösteriyor.
15 milyon bağlantı noktasında kalite takibi
Program yalnızca faturaya esas tüketim verisinin uzaktan alınmasıyla sınırlı değil. EPDK Başkanı, şebeke izleme kapsamında 15 milyon abonenin bağlantı noktasındaki kesinti ve teknik kalite verilerinin takip edilmesinin planlandığını bildirdi. MASS’ın uzaktan haberleşme ve şebekeden veri toplama kapasitesinin arıza tahmini, risk bazlı bakım, kayıp-kaçakla mücadele ve afetlere karşı dayanıklılık alanlarında kullanılabileceğini söyledi.
Bu hedeflerin sahada nasıl sonuç vereceği; dağıtım şirketlerinin kurulum hızına, farklı haberleşme yöntemlerinin devreye alınmasına ve sistemlerin birlikte çalışmasına bağlı olacak. Yılmaz, sayaç değişimlerinin EPDK tarafından izleneceğini ve planlamanın gerisinde kalan dağıtım şirketleriyle ilgili gerekli tedbirlerin alınacağını belirtti. Ancak şirket bazındaki kurulum takvimleri ve hangi bölgelerin önce dönüşeceği açıklamada ayrıntılandırılmadı.
MASS mobil uygulamasının test sürümü açıldı
Akıllı sayaç dönüşümüne paralel olarak MASS kullanıcı mobil uygulamasının test sürümü de hizmete sunuldu. Açıklamaya göre uygulama, Türkiye’deki elektrik abonelerinin tüketim ve üretim verilerine, kesinti kayıtlarına, tazminat bilgilerine ve planlı kesinti bildirimlerine erişmesini amaçlıyor. Test sürümü ifadesi, uygulamanın işlevlerinin ve kullanıcı deneyiminin geliştirme sürecinde değişebileceği anlamına geliyor.
Uzaktan okuma, sayaç verisinin görevlinin fiziksel olarak sayaca gitmesine gerek kalmadan dağıtım altyapısına aktarılmasını sağlayabilir. Bununla birlikte her abonenin ne zaman kapsama alınacağı, sayaç değişimi sırasında izlenecek yöntem ve mobil uygulamadaki hesap erişimi gibi pratik ayrıntılar dağıtım şirketleri ile resmî kanalların duyurularıyla netleşecek. EPDK Başkanı’nın açıklaması, abonelere bireysel kurulum tarihi vermiyor.
EPDK’nın paylaştığı çerçevede sayaç değişiminin abonelere maliyeti, eski sayaçların sökülme yöntemi veya kullanıcıların ayrıca başvuru yapıp yapmayacağı belirtilmedi. Bu nedenle dönüşümün bütün hanelerde hemen başlayacağı ya da abonelerin kendi başına işlem yapması gerektiği sonucu çıkarılmamalı. Uygulama bölgesel planlara göre ilerleyebilir.
Şebeke yatırımlarıyla birlikte yürütülecek
Yılmaz, akıllı sayaç programını daha geniş elektrik dağıtım yatırımlarıyla birlikte değerlendirdi. Yenilenebilir enerji, elektrikli ulaşım, depolama ve dağıtık üretimdeki büyümenin şebeke işletimini değiştirdiğini; dijitalleşmenin arıza tespiti ve bakım süreçlerini yeniden şekillendirdiğini söyledi. EPDK’nın 2026–2030 uygulama döneminde yatırım tavanını reel olarak yaklaşık bir buçuk katına, planlı bakım kaynaklarını ise 2,1 katına çıkardığını aktardı.
Açıklanan hedefler, elektrik sayaçlarının tamamının 2027 sonunda uzaktan okunacağı anlamına gelmiyor. Plan, yaklaşık 7 milyon abonenin uzaktan okuma kapsamına alınmasını ve 15 milyon bağlantı noktasında kesinti ile teknik kalite verilerinin izlenmesini öngörüyor. Abonelerin sayaç değişimi veya uygulama erişimi konusunda yalnızca EPDK, dağıtım şirketleri ve resmî MASS kanallarından gelecek bilgilendirmeleri takip etmesi gerekiyor.
