Ticaret Bakanlığı verilerine göre Türkiye'de 2026'nın ocak-temmuz döneminde 54 ilin ihracatı geçen yılın aynı dönemine kıyasla arttı. Aynı dönemde 22 il bir milyar doların üzerinde dış satım yaptı. Veriler, ihracatın yalnızca birkaç büyük merkezde değil, farklı bölgelerdeki üretim ve lojistik ağları üzerinden de genişlediğini gösteren güncel bir tablo sunuyor.
Temmuzda İstanbul ilk sırada
İstanbul, temmuz ayında 5 milyar 846 milyon dolarlık ihracatla ilk sırada yer aldı. Kentin dış satımı yıllık bazda yüzde 0,6 geriledi. Kocaeli aynı ay 3 milyar 258 milyon dolarla ikinci olurken ihracatını yüzde 17,5 artırdı. İzmir ise 1 milyar 934 milyon dolarlık ihracat ve yüzde 1,3 artışla üçüncü sıraya yerleşti.
Bu üç il, sanayi üretimi, liman bağlantıları ve geniş tedarik zincirleri nedeniyle Türkiye'nin dış ticaretinde önemli ağırlığa sahip. Bakanlığın 54 ilde artış tespit etmesi ise ihracattaki hareketin ülke geneline yayılan yönünü öne çıkarıyor. İl bazlı veriler, üretim merkezlerinin dış pazarlara erişimini ve bölgesel kapasitedeki değişimi izlemek açısından kullanılıyor.
Yedi aylık toplam 161,6 milyar dolar
Anadolu Ajansı ve Dünya'nın aktardığı bakanlık verilerine göre Türkiye'nin ocak-temmuz ihracatı yüzde 3,4 artarak 161 milyar 601 milyon dolara ulaştı. Temmuz ayındaki toplam ihracat yıllık bazda yüzde 2,9 yükselerek 25,6 milyar dolar oldu. Ticaret Bakanı Ömer Bolat, 3 Ağustos'taki resmi açıklamada bu seviyenin temmuz ayları için rekor olduğunu bildirdi.
Aylık toplam ile il bazlı veriler farklı sorulara yanıt veriyor. Toplam rakam ülke genelindeki dış satımın yönünü gösterirken il verileri artışın hangi üretim merkezlerinde yoğunlaştığını ortaya koyuyor. İstanbul'daki sınırlı düşüş, Kocaeli'deki çift haneli artış ve İzmir'deki daha ölçülü yükseliş, önde gelen merkezlerin aynı hızda ilerlemediğini gösteriyor.
22 il milyar dolar eşiğini geçti
Yılın ilk yedi ayında 22 ilin bir milyar doların üzerinde ihracat yapması, yüksek dış satım hacmine sahip il sayısını gösteren başka bir ölçüt oldu. Bu eşik tek başına ekonomik performansın bütününü açıklamıyor; yine de sanayi, tarım ve lojistik kapasitesi güçlü illerin uluslararası pazarlardaki yerini karşılaştırmak için somut bir referans sağlıyor.
Bakanlık, ihracatın ülke geneline yayılması amacıyla yüksek katma değerli üretim, pazar çeşitlendirmesi ve rekabetçilik çalışmalarının sürdüğünü belirtiyor. Açıklanan sayılar ilgili dönemin idari kayıtlarına dayanıyor ve sonraki veri güncellemelerinde revize edilebilir. Bu nedenle veriler resmi görünüm olarak okunmalı; tek bir ay üzerinden uzun vadeli sonuç çıkarılmamalı.
Bölgesel görünüm neden önemli?
İl bazlı ihracat istatistikleri, yerel üreticilerin dış talebe erişimi konusunda erken bir gösterge sağlıyor. Limanlara, demir yollarına ve ana kara yolu ağlarına yakınlık teslimat sürelerini etkilerken sektör bileşimi kentler arasındaki farkı belirliyor. Otomotiv, makine, kimya, tekstil ve gıda gibi sektörlerin ağırlığı her ilde aynı olmadığı için sipariş ve pazar koşullarındaki değişimler bölgesel rakamlara farklı hızlarda yansıyabiliyor.
İstatistikler aynı zamanda dış satımın hangi noktalarda yoğunlaştığını izlemeye yardım ediyor. Büyük merkezlerin yüksek hacmi toplam rakamı belirgin biçimde etkilerken daha küçük illerdeki artış oranları yeni üretim veya sipariş hareketlerini gösterebiliyor. Ancak yüzdesel artışlar başlangıç seviyesine bağlı olduğundan, değerlendirmede artış oranıyla ihracat tutarının birlikte ele alınması gerekiyor.
Önümüzdeki aylarda izlenecek temel göstergeler toplam ihracatın seyri, milyar dolar eşiğini aşan il sayısı ve artış kaydeden illerin coğrafi dağılımı olacak. Yeni veriler, temmuzdaki yaygın artışın devam edip etmediğini ve yıl sonu dış ticaret tablosuna ne ölçüde taşındığını daha açık gösterecek.
