Kürşat Kiraz'ın hikâyesi, daha doğduğu anda başlayan bir sessizlikle yazılmaya başlandı. Doğuştan işitme engelli olarak dünyaya gelen Kiraz, henüz bir yaşını doldurmamışken 17 Ağustos 1999'da Sakarya'yı vuran 7.4 büyüklüğündeki yıkıcı depremde ailesiyle birlikte göçük altında kaldı. Saatler süren bekleyişin ardından enkazdan sağ çıkarılan bebek Kürşat, o gün adeta ikinci kez doğdu. Bugün ise 2026 yılının Haziran ayında, o enkazın altından çıkan çocuk, boynunda bir dünya şampiyonluğu madalyasıyla Türkiye'nin gururu olarak anılıyor.
Sessizliğin İçinden Gelen Ses: Deprem ve Sonrası
17 Ağustos 1999 gecesi saat 03:02'de meydana gelen Marmara Depremi, Sakarya başta olmak üzere tüm Marmara Bölgesi'ni yerle bir etti. Resmi rakamlara göre 17 binden fazla insanın hayatını kaybettiği felakette, Kürşat Kiraz'ın ailesi de Sakarya'nın Adapazarı ilçesindeki evlerinde depreme yakalandı. Bina tamamen çöktüğünde, henüz 11 aylık olan Kürşat, annesi ve babasıyla birlikte beton yığınlarının altında kalmıştı. Kurtarma ekiplerinin 6 saat süren çalışması sonucu enkazdan çıkarılan aile, büyük bir mucizeye imza atmıştı.
Ancak Kürşat için hayat zaten başlı başına bir mücadeleydi. Doğuştan işitme engelli olması, ailesinin onunla iletişim kurmak için işaret dilini öğrenmesini gerektirmişti. Deprem sonrası yaşanan travma ise bu sessiz dünyada daha derin izler bıraktı. Babası Mustafa Kiraz, o günleri şöyle anlatıyor: 'Enkazdan çıktığımızda oğlumun yüzünde tek bir çizik bile yoktu. O an anladım ki bu çocuk hayatta kalmak için doğmuş.' Bu sözler, ilerleyen yıllarda Kürşat'ın spor kariyerindeki azminin adeta bir özeti olacaktı.
Deprem Sonrası Rehabilitasyon ve Spora İlk Adım
Depremin ardından aile, Sakarya'daki prefabrik konutlarda yaşamaya başladı. Kürşat'ın işitme engeli, sosyal çevresiyle iletişimini sınırlasa da, fiziksel enerjisi ve hareket kabiliyeti yaşıtlarından çok daha ileri seviyedeydi. İlkokul yıllarında beden eğitimi öğretmeni tarafından keşfedilen yeteneği, onu önce atletizme, ardından da güreşe yönlendirdi. Türkiye İşitme Engelliler Spor Federasyonu'nun Sakarya'da açtığı yaz kursları, Kiraz'ın hayatındaki dönüm noktalarından biri oldu.
Sessiz Minderin Gürültülü Zaferleri
Kürşat Kiraz, minderle tanıştığı ilk günden itibaren farklı olduğunu hissettirdi. Antrenörü Yılmaz Demir, 'Kürşat'ın en büyük avantajı, minderin üzerindeyken hiçbir şey duymaması. Rakiplerinin nefes alışını, seyircinin bağırışlarını, antrenörlerin taktiklerini duymuyor. Sadece rakibinin hareketlerine odaklanıyor. Bu, onu neredeyse bir satranç oyuncusu gibi stratejik yapıyor,' diyerek öğrencisinin engelini nasıl avantaja çevirdiğini açıklıyor. 2018 yılında Türkiye İşitme Engelliler Grekoromen Güreş Şampiyonası'nda ilk altın madalyasını kazanan Kiraz, bu başarıyı 2022 ve 2024 yıllarında da tekrarlayarak üst üste üç Türkiye şampiyonluğu elde etti.
Milli takıma seçilmesiyle birlikte uluslararası arenada da boy göstermeye başlayan Kiraz, 2023 Deaflympics'te (İşitme Engelliler Olimpiyatları) bronz madalya kazanarak dikkatleri üzerine çekti. Ancak asıl patlamayı 2025 yılında yaptı. Avrupa İşitme Engelliler Güreş Şampiyonası'nda finalde Rus rakibi Dimitri Volkov'u tuşla yenerek altın madalyaya uzanan Kürşat, bu zaferle birlikte dünya şampiyonası için en büyük favorilerden biri haline geldi. 2026 yılının Mayıs ayında İtalya'nın başkenti Roma'da düzenlenen Dünya İşitme Engelliler Grekoromen Güreş Şampiyonası'nda ise tüm rakiplerini bir bir eleyerek finalde İranlı rakibi karşısında 8-2'lik skorla dünya şampiyonu oldu.
Dünya Şampiyonluğuna Giden Teknik Yol
Kürşat Kiraz'ın başarısının arkasında yatan en önemli etkenlerden biri, kendisi için özel olarak geliştirilen antrenman metodolojisi. İşitme engelli sporcular için görsel ve dokunsal sinyallerle çalışan bir sistem kuran antrenör Demir, minder kenarında renkli ışıklar ve titreşimli bir yelek kullanıyor. Bu sayede Kiraz, müsabaka sırasında antrenöründen anlık taktik alabiliyor. 'Bu sistem olmasaydı, dünya şampiyonluğu hayal olurdu,' diyen Kiraz, işaret diliyle verdiği röportajda, 'Engelim beni durdurmadı, aksine daha yaratıcı çözümler bulmaya itti. Minderdeyken dünyanın en gürültülü salonunda bile olsam, ben sadece rakibimi ve hedefimi görüyorum,' ifadelerini kullandı.
Türkiye'ye İlham Veren Bir Hikâye
Kürşat Kiraz'ın dünya şampiyonluğu, Türkiye'de sadece spor çevrelerinde değil, toplumun her kesiminde büyük yankı uyandırdı. Sosyal medyada #EnkazdanZafere etiketiyle paylaşılan hikâyesi, milyonlarca kişiye ulaştı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kiraz'ı telefonla arayarak tebrik ederken, Gençlik ve Spor Bakanlığı da sporcuya özel bir ödül töreni düzenleneceğini duyurdu. Sakarya Büyükşehir Belediyesi ise Kiraz'ın adının bir spor tesisine verileceğini açıkladı.
Ancak Kiraz için asıl önemli olan, hikâyesinin kendisi gibi engelli bireylere umut olması. Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) 2025 verilerine göre, Türkiye'de yaklaşık 3,5 milyon işitme engelli birey yaşıyor. Bu bireylerin spora katılım oranı ise ne yazık ki yüzde 5'in altında. Kürşat Kiraz'ın başarısı, bu tabloyu değiştirmek için bir katalizör görevi görebilir. Türkiye İşitme Engelliler Spor Federasyonu Başkanı Kerim Vural, 'Kürşat'ın hikâyesi, engellerin sadece zihinde olduğunu gösteren en çarpıcı örneklerden biri. Onun başarısı sayesinde federasyonumuza kayıt başvurularında son üç ayda yüzde 40 artış yaşandı,' diyerek bu etkiyi rakamlarla ortaya koyuyor.
Sakarya'dan Dünyaya Açılan Kapı
Depremin sembol şehirlerinden Sakarya, Kürşat Kiraz sayesinde bu kez bir başarı hikâyesiyle anılıyor. 1999 depreminin acılarını hâlâ taşıyan kent, Kiraz'ın dünya şampiyonluğuyla birlikte umudun ve yeniden doğuşun simgesi haline geldi. Sakarya Valiliği, kentte depremde hayatını kaybedenler anısına yapılan Deprem Anıtı'nın yanına, Kiraz'ın dünya şampiyonluğu kupasının bir replikasının yerleştirileceğini duyurdu. Bu sembolik adım, acının ve zaferin aynı topraklarda nasıl yan yana var olabileceğinin çarpıcı bir göstergesi olarak yorumlanıyor.
Gelecek Hedefleri ve Paralimpik Hayali
Dünya şampiyonluğu Kürşat Kiraz için bir son değil, yeni bir başlangıç. 2028 Los Angeles Paralimpik Oyunları'nda Türkiye'yi temsil etmeyi hedefleyen milli güreşçi, bunun için şimdiden çalışmalara başladı. Ancak işitme engelli güreşçiler için Paralimpik Oyunlar'da henüz bir kategori bulunmaması, Kiraz'ın önündeki en büyük engellerden biri. Türkiye Milli Paralimpik Komitesi ve Uluslararası Paralimpik Komitesi (IPC) nezdinde girişimlerde bulunan Türkiye İşitme Engelliler Spor Federasyonu, 2028 oyunlarında grekoromen güreşin de programa alınması için lobi çalışmalarını sürdürüyor.
Kürşat Kiraz ise hedeflerini şu sözlerle özetliyor: 'Ben enkazın altından çıktım, sessizliğin içinden dünya şampiyonluğuna yürüdüm. Şimdi sırada olimpiyat ateşini yakmak var. Engelli çocuklara ve ailelerine şunu söylemek istiyorum: Hayat size ne verirse versin, siz onu altın madalyaya çevirebilirsiniz. Yeter ki inanın ve vazgeçmeyin.' Bu sözler, 27 yıl önce Sakarya'da bir enkazın altından başlayan yolculuğun, bugün dünyaya ilham veren bir destana dönüştüğünün en net kanıtı.
Sponsorluk ve Ekonomik Destek
Dünya şampiyonluğunun ardından Kürşat Kiraz'a yönelik sponsorluk teklifleri de peş peşe gelmeye başladı. Türkiye'nin önde gelen spor giyim markalarından biri, Kiraz ile 3 yıllık sponsorluk sözleşmesi imzaladı. Ayrıca Sakarya Ticaret ve Sanayi Odası, şampiyon sporcuya 500 bin TL değerinde bir ödül verdi. Bu ekonomik destekler, Kiraz'ın 2028 Los Angeles yolundaki hazırlıklarını daha profesyonel koşullarda sürdürmesine olanak tanıyacak. Türkiye'de engelli sporcuların karşılaştığı en büyük sorunlardan biri olan finansal yetersizlik konusunda Kiraz'ın hikâyesi, başarılı sporcular için bu durumun nasıl aşılabileceğine dair somut bir örnek sunuyor.
